Czat codziennie 21:00 | Poczta | Lista dyskusyjna | Poezja | Galeria Medialna | SKLEPIK | PORTAL o HBV | ZIOŁOLECZNICTWO
hcv
wzw

:: Choroba   :: Diagnostyka   :: Leczenie   :: Kontakt   :: O Stowarzyszeniu   :: Strona główna  


WYNIKI LECZENIA DZIECI Z PRZEWLEKŁYM ZAPALENIEM WĄTROBY TYPU C PEGYLOWANYM INTERFERONEM I RYBAWIRYNĄ


Arleta Kowala-Piaskowska, Magdalena Figlarowicz, Iwona Mozer-Lisewska, Wojciech Służewski

III Katedra Pediatrii Klinika Chorób Zakaźnych i Neurologii Dziecięcej Akademii Medycznej im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu
Kierownik Kliniki: Wojciech Służewski

Wprowadzenie do leczenia przewlekłego zapalenia wątroby typu C pegylowanego INF a z rybawiryną pozwala uzyskać pełne zahamowanie replikacji HCV u 54-56% chorych dorosłych. U dzieci stosowanie 48-tygodniowej tego typu terapii jest wprowadzone w Polsce w pojedynczych ośrodkach. Na podstawie przeprowadzonych badań można wnioskować, że w wyniku jej zastosowania dochodzi do istotnej poprawy skuteczności leczenia w grupie pediatrycznej, nawet do 80% na zakończenie leczenia. Jednocześnie znalezienie pozytywnych czynników rokowniczych u dzieci wydaje się być dość trudne.

WSTĘP

Materiał genetyczny HCV to jednoniciowy, liniowy RNA, o długości ok. 9,6 tysięcy zasad i polarności mRNA (+)RNA wirus (1). Dotychczas znanych jest 6 podstawowych genotypów HCV (oznaczonych kolejnymi cyframi arabskimi) i ponad 50 podtypów (oznaczonych kolejnymi literami alfabetu). Genotyp 1a i 1b jest powszechny w Stanach Zjednoczonych i Zachodniej Europie, genotypy 4, 5 i 6 dominują w Egipcie, Republice Południowej Afryki, południowo-wschodniej Azji (2).

Przebieg kliniczny ostrej infekcji HCV u około 60-70% pacjentów jest bezobjawowy, 20-30% ma żółtaczkę, u 10-20% występują niespecyficzne objawy, np. zmęczenie, senność, brak apetytu, złe samopoczucie, bóle mięśni, gorączka, mdłości, wymioty, bóle brzucha (3,4). U około 70-80% zakażonych wirus nie zostaje wyeliminowany i rozwija się przewlekłe zapalenie wątroby typu C (pzw C). W obrębie tej grupy u 20-30% pacjentów, po około 20 latach trwania pzw C, dochodzi do rozwoju marskości wątroby, a u 10% pierwotny rak wątroby (5).

U dzieci pzw C zwykle przebiega bezobjawowo i przez wiele lat nie powoduje poważnych uszkodzeń wątroby. Wydaje się, że może to być związane z brakiem dojrzałości układu immunologicznego w pierwszym okresie życia (6). Aktywność amintransferaz jest zwykle w granicach normy, u niewielu podwyższona. W jednej z naszych ostatnich prac wykazaliśmy brak korelacji pomiędzy wiremią, aktywnością aminotransferaz i stopniem uszkodzenia wątroby (7). Spostrzeżenia te są zgodne z wynikami innych autorów (8).

Początkowo w leczeniu pzw C stosowano interferon alfa (INF a), efekty terapeutyczne były niesatysfakcjonujące (9-11). Następnie zastosowano terapię skojarzoną - do INFa dołączono rybawirynę, uzyskując zdecydowanie większą liczbę trwałych odpowiedzi na leczenie, od 43%-45%, a u dzieci nawet do 59% (12-14). Od 1999 roku jest to obowiązujący schemat postępowania z chorymi na pzw C w Europie, a w Polsce u dzieci od 2001 roku. Rybawiryna jest syntetyczną pochodną nukleozydową, działającą przeciwwirusowo jako inhibitor polimerazy i jako czynnik mutagenizujący. W efekcie dochodzi do tzw. "katastrofy z nadmiaru błędów" (15). Interferony a typu I należą do rodziny niewielkich białek o pośrednim działaniu przeciwwirusowym i przeciwnowotworowym. Stworzenie koniugatu półsyntetycznego białka INFa z polietylenoglikolem (Peg) zwiększyło stabilność preparatu, a tym samym korzystnie wpłynęło na jego czas półtrwania oraz wydłużenie klirensu nerkowego, przy zachowaniu wszystkich korzystnych cech leczniczych (16). Najnowsze doniesienia pokazują, że wprowadzenie do leczenia pzw C pegylowanego INF a podawanego raz w tygodniu w skojarzeniu z rybawiryną stosowaną codziennie, pozwala uzyskać pełne zahamowanie replikacji HCV u 54-56% chorych dorosłych (17). Nasze ostatnie badania świadczą, iż zastosowanie pegylowanego INF a i rybawiryny u dzieci przyczyni się do dalszego, istotnego podniesienia skuteczności terapii skojarzonej 918).

Celem pracy jest analiza wpływu wyjściowej aktywności aminotransferazy alaninowej (ALT), wiremii i genotypu HCV na efekty terapeutyczne u dzieci z pzw C leczonych pegylowanym interferonem a 2b i rybawiryną.

MATERIAŁ I METODY

Badaniami objęto 20 dzieci ( 6 dziewczynek i 14 chłopców) w wieku od 9 do 18 lat (średnia wieku 13,3 roku) z rozpoznaniem pzw C. Rozpoznanie ustalono na podstawie ogólnie przyjętych zasad. Oceny histopatologicznej bioptatu wątroby dokonano na podstawie określenia aktywności zapalnej grading (uzyskując współczynnik aktywności histopatologicznej HAI wg punktacji Knodell`a) oraz oceny zasięgu włóknienia stading od 0 do 4 punktów (n=10) oraz wg klasyfikacji z 1994 roku (Światowy Kongres Gastroenterologów w Los Angeles), oceniającej zarówno aktywność zapalną jak i zaawansowanie włóknienia w skali od 0 do 4 punktów (n=10).

U wszystkich pacjentów wdrożono 48 tygodniową terapię pegylowanym interferonem a 2b (PegIntron) w dawce 1,5 mg/kg masy ciała 1 x w tygodniu podskórnie i rybawiryną 15 mg/kg masy ciała na dobę doustnie (nie więcej niż 800 mg/dobę) firmy Schering-Plough. Rodzice wszystkich dzieci oraz dzieci powyżej 12 roku życia wyrazili zgodę na diagnostykę i leczenie. Uzyskano zgodę Uczelnianej Komisji Bioetycznej na prowadzenie leczenia.

Przed wdrożeniem leczenia u wszystkich dzieci wykonano:

  • oznaczenie aktywności ALT - metoda enzymatyczna - norma 40 U/l,
  • oznaczenie jakościowe HCV-RNA przy wykorzystaniu zestawu Amplicor HCV Monitor Test, Version 2,0 (ROCHE), poziom czułości testu od 50 IU/ml,
  • oznaczenie ilościowe HCV-RNA w IU HCV-RNA/ml przy użyciu zestawu Amplicor HCV Monitor Test, Version 2,0 (ROCHE) poziom czułości od 600 IU/ml,
  • genotyp HCV przy użyciu zestawu HCV II Amplification Procedure INNO-LIPA HCV-II Innogenetics. Pacjentów objęto opieką Poradni hepatologicznej.


Wszystkie dzieci oceniano w momencie wdrożenia leczenia - test I (n=20, wiremia HCV RNA, ALT), w 12 tygodniu leczenia prowadzonej terapii-early virological response, EVR-test II (n=20, wiremia HCV RNA, ALT), w 24 tygodniu leczenia- test III (n=20, wiremia HCV RNA, ALT). Ponieważ 10 dzieci zakończyło leczenia, oceniono tę grupę w 48 tygodniu terapii - end of treatment response, ETR) - test IV (n=10, wiremia HCV RNA, ALT). Dokonano podziału na grupę A (n=17), która uzyskała zarówno EVR jak i brak lub wartość poniżej 2 log HCV-RNA IU/ml w surowicy w stosunku do wartości wyjściowej w 24 tygodniu leczenia (8 dzieci z tej grupy oceniono również w 48 tygodniu) oraz grupę B (n=3), która nie odpowiedziała na leczenie (2 dzieci z tej grupy oceniono za zakończenie leczenia - 48 tydzień).

WYNIKI

W momencie wdrażania leczenia średnia aktywność ALT w grupie A n=17, która uzyskała pozytywną odpowiedź na leczenia była wyższa niż w grupie B n=3 (bez odpowiedzi) i wynosiła odpowiednio 62 U/l do 42,2 U/l. W 12 tygodniu leczenia wartości te przedstawiały się następująco: w grupie A 22,1 U/l i w grupie B 54,8 U/l, natomiast w 24 tygodniu terapii odpowiednio 21,7 do 57,5 U/l. Dziesięcioro obserwowanych dzieci zakończyło 48-tygodniowy cykl leczenia osiągając prawidłową aktywność ALT - w grupie A (z ETR) była to wartość 14,2 U/l, a w grupie B ( bez ETR) 27 U/l

Wyjściowa wartość wiremii w grupie A wynosiła 3,31x10 do pot. 5 IU/ml, a w grupie B 2,83x10 do pot. 5 IU/ml. W badaniu II, w grupie A u większości dzieci nie stwierdzono obecności HCV RNA w surowicy lub nastąpiło znaczne obniżenie wiremii. Następnie w grupie B n=3 doszło u dwojga dzieci do wzrostu wiremii, a u jednego dziecka poziom ten kształtował się między 50 a 600 IU/ml. W badaniu III, w grupie A n=17 u 16 dzieci uzyskano wynik ujemny, a u jednego dziecka obniżenie wiremii z 3,861x105 do 3,51x105. W grupie B natomiast u dwojga dzieci wzrosła wiremia, a u trzeciego dziecka była niższa w stosunku do badania I, ale wyższa niż w 12 tygodniu terapii.

Wszyscy pacjenci byli zakażeni genotypem 1 (15 dzieci-1a, 2 pacjentów -1b), niekiedy mieszanymi jego podtypami a i b ( 2 dzieci), jedno dziecko typem 1b i 4. U chorych, którzy nie odpowiedzieli pozytywnie na terapię (n=3) stwierdzono genotyp 1a (2 dzieci) i 1b (1 dziecko).

Badanie histopatologiczne bioptatów wątroby pokazało niewielkie zaawansowanie zmian w zakresie aktywności zapalnej w obu grupach A i B. największe zmiany oceniono na 5 punktów (wg HAI) i dotyczył 3 dzieci z grupy A oraz 2 punkty wg klasyfikacji z 1994 roku u 5 dzieci.

U pacjentów z grupy B nie przekroczył 2 punktów, u pozostałych nasilenie zapalenia było jeszcze mniejsze. Włóknienie w obu grupach było miernie wyrażone, najwyżej w grupie A - u jednego dziecka oceniono na 2 punkty (wg HAI), a wg klasyfikacji z 1994 roku u żadnego nie przekroczyło 2 punktów, natomiast w grupie B zaawansowanie włóknienia było jeszcze mniej wyrażone. U wszystkich dzieci obserwowano, głównie w początkowej fazie leczenia, objawy uboczne o różnym nasileniu. W kolejnych tygodniach nie dotyczyły wszystkich dzieci i głównie była to gorączka, dreszcze, bóle stawowo-mięśniowe, bóle głowy, wypadanie włosów, gorszy apetyt, osłabienie, u dwojga zawsze obserwowano zaczerwienienie wokół miejsca wkłucia o średnicy ok. 5 cm, niebolesne, utrzymujące się przez kilka dni. Przez około 12-15 tygodni leczenia miał miejsce spadek masy ciała do wartości nie większej niż ok. 10% w stosunku do masy wyjściowej, dotyczyło to 12 dzieci. Głównymi objawami ubocznymi stwierdzonymi badaniami laboratoryjnymi było obniżenie liczby leukocytów, a szczególnie granulocytów, z tego względu u 7 pacjentów z grupy A redukowano lub odstawiono okresowo jedną dawkę PegIntronu, natomiast jedno dziecko z grupy B dość często wymagało korekty dawki lub jej całkowitego odstawienia. Obniżenie wartości hemoglobiny wymuszało redukcję dawki rybawiryny u 2 dzieci z grupy A.

DYSKUSJA

W momencie wdrażania kuracji, w grupie dzieci, które w kolejnych badaniach (II, III) uzyskały eliminację HCV RNA, stwierdzono nieco wyższą aktywność ALT w stosunku do grupy bez odpowiedzi - odpowiednio 78,6 do 31 U/l. W literaturze istnieją sprzeczne doniesienia dotyczące wartości prognostycznej aktywności ALT, głównie dotyczą chorych leczonych interferonem i rybawiryną. Część autorów uważa, że lepiej odpowiadają na leczenie chorzy z wyjściowo wysoką aktywnością ALT, ale istnieją doniesienia przeczące temu stanowisku (14,19). W jednej z naszych ostatnich prac wykazaliśmy brak korelacji pomiędzy wiremią, aktywnością aminotransferaz i stopniem uszkodzenia wątroby (7). Spostrzeżenia te są zgodne z wynikami innych autorów (8). Na podstawie doświadczeń własnych zaobserwowano, że wiremia w analizowanej grupie należała do niższych. Jednak wyjściowa wiremia w grupie A była wyższa niż w grupie B - odpowiednio 3,31x105 do 2,83x105 IU/ml. Doniesienia literaturowe wskazują na prognostycznie duże znaczenie tego parametru dla uzyskania trwałej odpowiedzi wirusologicznej. Uważa się, że im wiremia niższa w momencie rozpoczęcia leczenia, tym bardziej prawdopodobna jest pozytywna odpowiedź (20). Również zaobserwowaliśmy to zjawisko w jednej z naszych ostatnich prac (18). Jednak obecnie, w analizowanej grupie, pozytywnie na leczenie zareagowały dzieci z nieco niższą wiremią, w stosunku do grupy bez odpowiedzi. Wydaje się, że są to zbyt mało liczebne grupy, by móc jednoznacznie wykazać prognostyczną wartość tego parametru, jednocześnie te rozbieżności skłaniają do szukania innych czynników, które być może mają większe znaczenie prognostyczne. Wszyscy analizowani pacjenci byli zakażeni genotypem 1 (różne warianty) i mimo tego, w 24 tygodniu leczenia aż u 85% dzieci uzyskano eliminację HCV RNA lub obniżenie wiremii zgodnie z przyjętymi zasadami oceny. EVR dotyczyła aż 18 dzieci, co stanowi 90% i jest bardzo zadowalającą wartością. Spośród 10 dzieci z obserwowanej grupy, które zakończyły leczenie, u 80% osiągnięto ETR. Wiadomo, że chorzy z genotypem 1 lub 4 najgorzej odpowiadają na leczenie, wymagają bezwzględnie 48 tygodniowej terapii (17,21,22).

Jednym z ważnych czynników mających wpływ na uzyskanie pozytywnej odpowiedzi na leczenie jest stopień zaawansowania zmian zapalno-martwiczych i włóknienia w ocenie histopatologicznej bioptatu wątroby (23). U dorosłych szczególną uwagę przypisuje się zaawansowaniu włóknienia. W ocenianej grupie dzieci włóknienie było zdecydowanie mniej nasilone niż zmiany zapalno-martwicze. Uważa się, że u dzieci zmiany histopatologiczne są mniej nasilone, może to być wynikiem krótszego czasu, jaki upłynął od zakażenia do momentu oceny histopatologicznej. Jednak Garcia-Monzon i wsp. zaobserwowali mniejsze zaawansowanie zmian u dzieci niż u dorosłych przy porównywalnym czasie od zakażenia (24). Można przypuszczać, że właśnie małe nasilenie zmian o charakterze włóknienia w badanej grupie dzieci mogło mieć wpływ na osiągnięcie tak wysokiego odsetka eliminacji materiału genetycznego wirusa w surowicy. W trakcie stosowanego leczenia obserwowano działania uboczne, jednak ich nasilenie nie było większe, niż podczas stosowania INF a i rybawiryny, co znalazło potwierdzenie literaturowe (25).

WNIOSKI

1. Skojarzona terapia pegylowanym interferonem i rybawiryną pozwala na wyeliminować HCV RNA w połowie leczenia u 85% dzieci zakażonych genotypem 1. Wydaje się, że podobny procent osiągnie ETR.
2. Aktywność ALT, ładunek wirusa HCV oraz zaawansowanie włóknienia w badaniu histopatologicznym mają niejednoznaczny wpływ na eliminację HCV RNA - zjawisko to wymaga dalszych badań.
3. Objawy uboczne nie są silnie wyrażone, a zaburzenia biochemiczne nie są powodem trwałego przerwania leczenia.

PIŚMIENNICTWO

  1. Choo Ql, Richman KH, Han JH, i In. Genetic organization and diversity of hepatitis C virus. Proc Natl Acad Sci USA 1991;88:2451-5.
  2. Lauer GM, Walker BD. Hepatitis C virus infection. N Eng J Med 2001;345:41-52.
  3. Schwimmer JB, Balistreri WF. Transmission, natural history, and treatment of hepatitis C virus infection in the pediatric population. Seminars in Liver Disease 2000;20(1):37-46.
  4. Orland JR, Wright TL, Cooper S. Acute hepatitis C. Hepatology 2001;33:321-7.
  5. Lawrance SP. Advences in the treatment of hepatitis C. Adv Intern med 2000;45:65-105.
  6. Tovo PA, Newell ML. Hepatitis C in children. Curr Opin Infect DIS 1999;12:245-50.
  7. Figlerowicz M, Służewski W, Kowala-Piaskowska A, I in. Interferon alfa and ribavirin in the treatment of children with chronic hepatitis C. Eur J Pediatr 2004;163:65-7.
  8. Azzari C, Resti M, Bortolotti F. Serum levels of hepatitis C virus RNA in infants and children with chronic hepatitis C. J Pediatr Gastroenterol Nutr 1999;Sep. 29(3):314-17.
  9. Regenstein F. New approaches to the treatment of chronic viral hepatitis B and C. Am J med 1994;96 (Suppl):47-51.
  10. Cianciara J, Hryniewicz H, Stańczak W, I in. Leczenie przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu C preparatami rekombinowanego interferonu alfa. Dwuletnia obserwacja po leczeniu. Hepatol Pol 1997;4:147-51.
  11. Woźniakowska-Gęsicka T, Zeman K, Wiśniewska-Ligier M, i In. Ocena skuteczności zastosowania interferonu alfa w leczeniu przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu C u dzieci. Hepatol Pol 1998;5.
  12. Służewski W, Figlarowicz M, Mozer-Lisewska I. Interferon alfa i rybawiryna w leczeniu przewlekłego zapalenia wątroby typu C u dzieci. Ped Prakt 2001;9(2):47-50.
  13. Wirth S, Lang T, Nehring S, i In. Recombinant alfa-interferon plus ribavirin therapy in children and adolescents with chronic hepatitis C. Hepatology 2002;36:1280-84.
  14. Woźniakowska-Gęsicka T, Kupś J, Kubacki J. Ocena rocznej skojarzonej terapii INF-a i rybawiryną dzieci z przewlekłym zapaleniem wątroby typu C. Ped Pol 2003;11:961-7.
  15. Rotty S, Maag D, Arnold JJ, i In. The broad-spectrum antiviral ribonucleoside ribavirin is an RNA virus mutagrn. Nature Medicine 2000;6:1375-9.
  16. Wang YS, Youngster S, Grace M, I in. Structural and biological characterization of pegylated recombinant interferon alfa-2b and its therapeutic implications. Adv Drug Delivery Rev 2002;54:547-70.
  17. Manns MP, McHutchison JG, Gordon SC, I in. Peginterferon alfa-2b plus ribavirin compared with interferon alfa-2b plus ribavirion for initial treatment of chronic hepatitis C: a randomized trial. Lancet 2001;358:958-65.
  18. Kowala-Piaskowska A, Służewski W, Figlerowicz M, I in. Wczesna odpowiedź wirusologiczna (EVR) u dzieci z przewlekłym wirusowym zapaleniem wątroby typu C leczonych pegylowanym interferonem i rybawiryną. Ped Pol 2004;79,11:878-84.
  19. Martin J, Navas S, Quiroga JA, i In. Quantitation of hepatitis C virus In live rand peripheral blond mononuclear cells from patients with chronic hepatitis C virus infection. J med Virol 1998;54(4):265-70.
  20. Poynard T, Yuen MF, Ratziu V, I in. Viral hepatitis C. Lancet 2003 Dec 20;362(9401):2095-100.
  21. Baker DE. Pegylated interferon plus ribavirin for the treatment of chronic hepatitis C. Rev Gastroenterol Disord 2003 Spring; 3(2):93-109.
  22. Koshy A, Marcellin P, martinet M, I in. Improved response to ribavirin interferon combination compared with interferon alone in patients with type 4 chronic hepatitis C without cirrhosis. Liver 2000;20:335-59.
  23. Poynard T, McHutchinson J, Manns M, I in. Biochemical surrogate markers of liver fibrosis and activity in a randomized trial of peginterferon alfa-2b and ribavirin. Hepatology 2003;38(2):481-92.
  24. Garcia-Monzon, jara P, Fernandez-Bermejo M, I in. Chronic hepatitis C In children: a clinical and immunohistochemical comparative study with adult patients. Hepatology 1998;28:1696-701.
  25. Vogel W. Peginterferon-alfa 2a (40 kDa)/ribavirin combination for the treatment of chronic hepatitis C infection. Expert Rev Anti Infect Ther 2003;1(3):423-31.

Adres autora:
Dr n. med. Arleta Kowala-Piaskowska
Klinika Chorób Zakaźnych i Neurologii Dziecięcej
Ul.Szpitalna 27/33, 60-572 Poznań , tel. (61) 849 13 62 (służbowy)


Wersja do druku.



Źródło publikacji: PRZEGLĄD EPIDEMIOLOGICZNY 2005, 59:373-384
Organ Państwowego Zakładu Higieny i Polskiego Towarzystwa Epidemiologów i Lekarzy Chorób Zakaźnych
Problemy Kliniczne Chorób Zakaźnych i Epidemiologia
Kwartalnik , TOM 59, Data publikacji : lipiec 2005
Redaktor : PROF. ANDRZEJ ZIELIŃSKI
Sekretarz : MARTA GROMULSKA
Redaktor Wydania : PROF. JACEK JUSZCZYK

Adres Redakcji :
Państwowy Zakład Higieny
ul. Chocimska 24
00-791 Warszawa
tel. (Redaktor) : /022/ 543 12 04
URL: www.pzh.gov.pl/przeglad_epimed

KOLEGIUM REDAKCYJNE :
C. BARLETT - Londyn, J. BENNETT - Atlanta, P. BORIELLO - Londyn, J. CIANCIARA - Warszawa, J. DEHOVITZ - Nowy Jork, T. DZBEŃSKI - Warszawa, W. HALOTA - Bydgoszcz, J. JANECZKO - Warszawa, J. JUSZCZYK - Poznań, W JĘDRYCHOWSKI - Kraków, S. KAŁUŻEWSKI - Warszawa, M. KAŃTOCH - Warszawa, J KOSTRZEWSKI - Warszawa, B. KRIZ - Praga, W. MAGDZIK - Warszawa, D. NARUSZEWICZ-LESIUK (zastępca red. naczelnego) - Warszawa, J. ŚLUSARCZYK - Warszawa, S. TYLEWSKA-WIERZBANOWSKA - Warszawa

Czasopismo wydawane z pomocą finansową KBN

Warunki prenumeraty:
Osoby prawne - instytucje i zakłady pracy oraz osoby fizyczne - prenumeratorzy indywidualni powinni składać zamówienia na adres Biblioteki Państwowego Zakładu Higieny podając tytuł czasopisma i okres prenumeraty. Wpłaty należy dokonywać po otrzymaniu faktury VAT, na rachunek bankowy:

Państwowy Zakałd Higieny
Powszechny Bank Kredytowy IX Oddział w Warszawie
Nr 14 1060 0076 0000 4010 4000 9132


Cena rocznej prenumeraty kwartalnika "Przegląd Epidemiologiczny" na rok 2005 wynosi 80 zł

Stowarzyszenie "Prometeusze" uzyskało specjalną zgodę na republikację tego materiału.
Wszelkie prawa są zastrzeżone! Kopiowanie, publikowanie, wykorzystywanie całości lub fragmentów materiałów są dozwolone po uzyskaniu odpowiedniej, pisemnej zgody Redakcji Przeglądu Epidemiologicznego (PZH), PTEiLCHZ, oraz autorów publikacji.

Nasze Stowarzyszenie składa serdeczne podziękowania za wyrażenie zgody na publikację materiałów z "X Jubileuszowych Warsztatów Hepatologicznych" : PZH, PTEiLCHZ, Polskiej Grupie Ekspertów HCV, firmie Schring Plough S.A., wszystkim autorom opublikowanych na naszym serwisie materiałów.





Nieinwazyjne Badanie Wątroby
fibroscan
»
Ważne!
::Nowe Leki przy HCV
::Artykuły medyczne
::Artykuły prasowe
::Szpitale i poradnie
::ZIOŁOLECZNICTWO
::SKLEPIK ZIOŁOWY
::Felietony Prometeuszy
::Słownik medyczny
::Linki medyczne i inne
::Top lista i liczniki
::ATLAS ZIÓŁ
»
Prometeusze
Kontakt ze Stowarzyszeniem
tel. kom.: 602 172 907
lub tel. stacjonarny:
75 612 00 99 (nowy)
::Pomoc psychologiczna
::Kilka ważnych pism
»
FAQ przeczytaj koniecznie
:: Czy prawidłowy poziom transaminaz (Alat i Aspat) wyklucza obecność zakażenia HCV?
:: Czy można zakazić się poprzez kontakty seksualne?
:: Jakie jest ryzyko przeniesienia (transmisji) HCV z zarażonej matki na dziecko?
:: Jakie są objawy zakażenia wirusem HCV i choroby, jaką ten wirus wywołuje?
:: Czy Hepatitis C można wyleczyć?
:: Jakie leki obecnie są stosowane w leczeniu HCV?
:: Czy zakażeni HCV powinni się szczepić przeciwko HBV (wzw typu B)?
:: Czy można się zakazić od domownika, który jest HCV+?
:: Jak zostać członkiem Stowarzyszenia PROMETEUSZE
»
Nasze Akcje
:: HCV za Kratkami
»
Nasi Partnerzy:

diagnostyka

synevo

Herbapol Poznan
»
Podziękowania
:: Członkom Honorowym
:: Firmom:
AbbVie
za grant i pomoc w modernizacji Serwisu Prometeuszy w 2016 roku

Synevo
Sanofi - Aventis
Poznańskie Zakłady Zielarskie Herbapol S.A
Gilead

:: Polskiej Grupie Ekspertów HCV
:: Wszystkim lekarzom, którzy wspierają nasze działania
:: Władysławowi Rysiowi i Zbigniewowi Barteczka za wiersze. Brunowi za "koraki" i aukcje charytatywne.
:: Maciejowi, Monice oraz Ewelinie i wszystkim psychologom za pomoc chorym
:: Naszym webmasterom i administratorom:
Arturowi i Włodkowi,
oraz Piotrowi, Tygrysowi, Ktosi i Andzi
:: Wszystkim za wpisy do księgi gości
:: Wszystkim, którzy wspierają naszą akcję
:: Aptece "Królewskiej" z Wałbrzycha

apteka krolewska
»
Wspieramy
3 kafki - hostele
akcja Pajacyk
wielka orkiestra świątecznej pomocy

Nasze konto: ING Bank Śląski o/Wałbrzych 61 1050 1908 1000 0022 7301 0526


intermedis - fibroscan


hcv


Hepatic Medical


reklama, tworzenie stron, hosting, wałbrzych, wizytówki, poligrafia

hcv

Copyright © 2001-2017    Prometeusze    All rights Reserved.